Solana is sinds woensdag officieel overgestapt op Alpenglow. Validators zetten TowerBFT, het consensusprotocol waarop het netwerk sinds de lancering in 2020 draaide, rond 14:00 UTC buiten werking bij slot 459.653.000. Volgens ontwikkelaar Anza is een transactie nu na ongeveer 150 milliseconden onomkeerbaar, waar dat eerder zo’n 12,8 seconden duurde.
Kerncijfers
- Finaliteit: van ca. 12,8 seconden naar ca. 150 milliseconden
- Overstapmoment: slot 459.653.000 (epoch 1064)
- Nieuwe validatorkosten: 0,8 SOL per epoch
- Deelname bij de overstap: minimaal 82% van de stake
Het spectaculaire getal trekt de aandacht, maar wie Solana al gebruikt merkt er in de wallet weinig van. Het netwerk gaf onder TowerBFT binnen enkele seconden al een voorwaardelijke bevestiging. De echte winst zit bij partijen die moeten weten dat geld definitief verplaatst is: exchanges die een storting willen bijschrijven, betaaldiensten en banken. Juist die partijen wachtten tot nu toe op volledige finaliteit, en dat wachten is vrijwel verdwenen.
Wat finaliteit eigenlijk betekent
Voor wie nieuw is: finaliteit is het moment waarop een transactie niet meer teruggedraaid kan worden. Onder TowerBFT verliep dat in twee stappen, eerst een voorlopige bevestiging en pas later de definitieve. Alpenglow voegt die twee samen. Validators schrijven hun stemmen niet langer als transacties in latere blokken, maar sturen ze rechtstreeks naar elkaar, gewogen naar hun stake.
Er zijn twee routes naar een definitief blok. Stemt 80% van de stake in één ronde voor, dan is het meteen klaar. “Je weet direct dat het blok definitief is”, zei Roger Wattenhofer, hoogleraar aan de ETH Zürich en hoofd onderzoek bij Anza, vorige maand in een interview met de Solana Foundation. De tweede route bestaat uit twee stemrondes met elk 60% van de stake en kan volgens hem nog sneller zijn wanneer validators dicht bij elkaar staan, bijvoorbeeld binnen Europa. Het protocol moet blijven werken zolang minder dan 20% van de stake kwaadwillend is en nog eens 20% offline.
| Onderdeel | TowerBFT | Alpenglow |
|---|---|---|
| Volledige finaliteit | ca. 12,8 seconden | ca. 150 milliseconden |
| Stemmen van validators | als transacties in blokken | direct tussen validators, buiten de blokken |
| Kosten voor validators | stemkosten, ca. 2 SOL per dag | vast ticket van 0,8 SOL per epoch |
Goedkoper validaten, lagere TPS op papier
Voor validators verandert ook de rekensom. Onder TowerBFT betaalde elke node transactiekosten voor iedere stem, volgens KuCoin News zo’n 2 SOL per dag. Daarvoor in de plaats komt een vast toegangsticket van 0,8 SOL per epoch, een periode van ongeveer een dag, dat van het vote account wordt afgeschreven. Dat drukt de drempel om een validator te draaien, wat op termijn de decentralisatie ten goede kan komen.
Een bijeffect waar analisten op moeten letten: omdat stemtransacties uit de blokken verdwijnen, ogen de transactietellingen van Solana vanaf nu een stuk lager. Solana Compass benadrukt dat cijfers vanaf 21 oktober alleen gebruikersactiviteit tonen en niet vergelijkbaar zijn met de periode ervoor. Die gebruikersactiviteit liep tijdens de overstap gewoon door, met zo’n 2.500 niet-stemtransacties per seconde in het eerste volle uur onder Alpenglow.
Groot woord van Anza
Anza-topman Brennan Watt noemde Alpenglow de grootste en meest ambitieuze blockchainupgrade sinds The Merge, de overstap van Ethereum naar proof of stake in 2022. Het team bracht het ontwerp, dat in mei 2025 werd gepubliceerd, in minder dan 18 maanden van whitepaper naar mainnet. Die vergelijking is niet uit de lucht gegrepen: net als bij Ethereum werd het consensusmechanisme vervangen op een draaiend netwerk, met behoud van het bestaande grootboek. De weg ernaartoe ging overigens niet vlekkeloos, want op het testnet waren meerdere herstarts nodig en mislukte een eerdere migratie.
Of de 150 milliseconden onder echte druk standhouden, moet de komende maanden blijken. Anza werkt intussen aan vervolgstappen, zoals Rotor voor een snellere verspreiding van blokdata, een leiderrotatie die rekening houdt met geografie en een postkwantumvariant genaamd Quantumglow. Voor geen van die upgrades is een vaste datum toegezegd.
