Willy Woo: quantumrisico kan ‘verloren’ bitcoins terugbrengen en Bitcoin minder schaars maken dan gedacht

Quantumcomputers worden vaak genoemd als een potentiële gamechanger voor de veiligheid van Bitcoin en daarmee ook voor het idee dat Bitcoin “digitaal goud” is. De kern van de discussie draait om cryptografie: Bitcoin gebruikt wiskundige puzzels om eigendom te bewijzen en transacties te autoriseren. Als quantumtechnologie snel genoeg doorbreekt, kan dat delen van deze beveiliging onder druk zetten. Tegelijk is het belangrijk om onderscheid te maken tussen wat vandaag theoretisch is en wat op korte termijn praktisch haalbaar is.

Waarom quantumcomputers relevant zijn voor Bitcoin

Bitcoin steunt op twee grote bouwstenen: hashing (SHA-256) voor mining en blokbeveiliging, en publieke-sleutelcryptografie (meestal ECDSA) voor handtekeningen die uitgaven autoriseren. Quantumalgoritmes zouden vooral de tweede bouwsteen kunnen raken. Met Shor’s algoritme kan een voldoende krachtige quantumcomputer in principe de private key afleiden uit een public key. Als een aanvaller dat kan, kan die namens jou transacties ondertekenen.

Welke risico’s zijn concreet – en welke niet

Het grootste risico ontstaat wanneer een public key zichtbaar is op het netwerk. In Bitcoin is een public key niet altijd permanent zichtbaar: vaak zie je in de blockchain eerst een adres (een hash van de public key), en pas wanneer er uitgegeven wordt, komt de bijbehorende public key in de transactie te staan. Dat nuanceert het doemscenario, maar neemt het niet weg. In een wereld met voldoende krachtige quantumcomputers kan een aanvaller tijdens het “uitgeven” mogelijk proberen de private key te reconstrueren en een concurrerende transactie te maken.

Hashing is minder kwetsbaar, omdat Grover’s algoritme “slechts” een kwadratische versnelling geeft. Dat betekent dat de veiligheidsmarge afneemt, maar niet instort op dezelfde manier als bij klassieke publieke-sleutelcryptografie. Met andere woorden: quantum vormt vooral een bedreiging voor handtekeningen, minder voor de basisintegriteit van de blockchain.

Wat betekent dit voor schaarste en “digitaal goud”

De schaarste van Bitcoin is vastgelegd in de protocolregels: maximaal 21 miljoen munten. Quantumcomputers veranderen dat plafond niet direct. De échte dreiging is indirect: als vertrouwen in de beveiliging afneemt, kan dat de rol van Bitcoin als waardeopslag aantasten. Schaarste is namelijk niet alleen een kwestie van code, maar ook van geloofwaardigheid: mensen moeten erop kunnen vertrouwen dat bezit niet zomaar kan worden overgenomen.

Een ander punt is dat bij een quantumdoorbraak oude coins of kwetsbaar opgeslagen coins (bijvoorbeeld hergebruikte adressen of vroegere outputs waarbij public keys al lang zichtbaar zijn) eerder doelwit kunnen worden. Dat kan leiden tot onrust, mogelijke herverdeling door diefstal, en reputatieschade—zonder dat er “extra” bitcoins bijkomen.

Hoe groot is de kans op korte termijn

Hoewel quantumcomputers snel vooruitgaan, is het bouwen van een machine die ECDSA op relevante schaal kan breken extreem uitdagend. Het gaat niet om “een beetje sneller rekenen”, maar om foutgecorrigeerde quantumcomputers met voldoende qubits en stabiliteit. Veel experts zien dit als een middellange tot lange termijn dreiging, maar de exacte timing is onzeker. Omdat het om systeemrisico gaat, is het verstandig dat het Bitcoin-ecosysteem voorbereid is voordat de dreiging acuut wordt.

Mogelijke oplossingen en aanpassingen

Bitcoin kan in principe migreren naar quantumresistente cryptografie. Dat vereist wel coördinatie, nieuwe standaarden en een upgrade van software en wallet-infrastructuur. Praktische mitigaties die nu al helpen, zijn vooral gedragsmatig: gebruik geen adressen opnieuw en verplaats coins tijdig naar outputs die nog geen public key hebben onthuld totdat je uitgeeft. Op protocolniveau kan een toekomstige upgrade nieuwe handtekeningschema’s invoeren en gebruikers een pad bieden om hun funds te verhuizen.

  • Adreshergebruik vermijden om blootstelling van public keys te beperken.
  • Upgradepaden naar quantumresistente handtekeningen zodra die breed getest zijn.
  • Monitoring van quantumontwikkelingen om tijdig te kunnen schakelen.

Conclusie

Quantumcomputers vormen vooral een potentiële bedreiging voor de handtekeningen die Bitcoin-transacties beveiligen, en daarmee indirect voor vertrouwen en status als digitaal goud. De schaarste in de zin van “21 miljoen” wordt niet zomaar opgeheven, maar de economische schaarste—gedragen door zekerheid over eigendom—kan wél onder druk komen te staan als men niet tijdig migreert. De meest realistische uitkomst is dat Bitcoin, ruim voordat de dreiging praktisch is, via upgrades en best practices kan evolueren naar een quantumrobuustere toekomst.

Avatar foto
Lars Verhoeven begon zijn crypto-reis in de bullrun van het jaar 2017-2018 en is zich door de jaren steeds meer gaan verdiepen in cryptocurrencies, met name Bitcoin en Ethereum. Door zijn journalistieke achtergrond hoopt hij zoveel mogelijk mensen kundig te maken over cryptocurrencies en alles wat er mee te maken heeft.