De hefboomhandel in bitcoin is groter geworden dan de uitgang waardoor iedereen tegelijk naar buiten zou moeten. Op het moment van schrijven staat er voor ongeveer 48 miljard dollar aan openstaande futures-posities open, terwijl er in een etmaal maar zo’n 25 miljard dollar wordt verhandeld. Dat verschil klinkt technisch, maar het is precies waar de spanning zit.
Kerncijfers
- Open interest futures: circa 48 miljard dollar
- Handelsvolume futures (24u): circa 25 miljard dollar
- Handelsvolume spotmarkt (24u): circa 12,55 miljard dollar
- Bitcoinkoers: rond 63.500 dollar, +1% sinds middernacht UTC
Volle club, smalle deur
Het beeld dat analisten gebruiken: een overvolle club met een piepkleine uitgang. Open interest is het totaal aan openstaande contracten, oftewel hoeveel geld er ingezet staat op stijging of daling. Volume meet iets anders, namelijk hoe vaak posities daadwerkelijk van eigenaar wisselen. Zie het als het aantal keer dat de deur open- en dichtgaat. Als de zaal vol zit maar de deur nauwelijks draait, ontstaat er een probleem zodra iedereen tegelijk weg wil.
Dat is niet altijd zo geweest. In 2019 en 2020 lag het volume nog twee tot drie keer hoger dan de open interest. Nu is het omgekeerd, en dat verandert de risicostructuur van de markt fundamenteel. Er staat veel positie open, maar er is weinig dagelijkse liquiditeit om die posities soepel af te bouwen.
Waar het mechanisch fout kan gaan
Het gevaar zit niet in sentiment, maar in de mechaniek van de markt. Als er plotseling een aanleiding komt, denk aan gedwongen liquidaties door margin-tekorten, dan proberen veel handelaren tegelijk uit te stappen. Zonder voldoende onderliggend volume om die golf op te vangen, worden koersbewegingen uitvergroot.
Blockchain-analysebureau Glassnode vat het scherp samen. “The risk is mechanical. When open interest towers over daily volume, liquidations meet little resting flow to absorb them, and adverse moves extend further than they otherwise would.” Volgens Glassnode hebben handelaren fors risico opgebouwd, grotendeels aan de longkant, in een markt die geen bijpassende vraag laat zien.
Het risico ligt vooral aan de onderkant. De laag kooporders die de zomerrange schraagde piekte begin juli en is sindsdien met ongeveer een derde uitgedund. Er staat dus minder steun onder de koers dan bij de vorige test van de bodem. Concreet: als bitcoin de junibodem rond 58.000 dollar opnieuw opzoekt, staan er veel minder kopers klaar om die val op te vangen. Komen daar geforceerde liquidaties van hefboomposities bovenop, dan kan een verkoopgolf zich verdiepen.
Spotmarkt biedt weinig tegenwicht
Wat het extra kwetsbaar maakt, is de dunne spotmarkt. Met ongeveer 12,55 miljard dollar aan spotvolume tegenover 25 miljard dollar in futures ontbreekt de fysieke handel die scherpe uitschieters normaal gesproken tempert. De echte markt is dus kleiner dan het speculatieve deel dat erbovenop draait.
Voorlopig blijft het rustig. Bitcoin handelt rond 63.500 dollar, licht in de plus op de dag. Maar rust bij zo’n scheve verhouding tussen posities en liquiditeit is geen geruststelling. Het is eerder de stilte in een volle zaal vlak voordat iemand naar de uitgang loopt. Voor wie met hefboom handelt is de les nuchter: houd rekening met bredere uitslagen dan de kalme koers nu suggereert, en let op de vraag of er onder de markt genoeg kopers zitten om een val te breken.
