Banken zijn bezig met een stille overname van het gereguleerde Europese cryptolandschap. In minder dan drie maanden verdubbelde het aantal banken op het MiCA-register van de EU van ongeveer 40 naar zo’n 80 instellingen. Daarmee stijgt hun aandeel in de lijst van erkende cryptodienstverleners naar bijna 23 procent, ofwel bijna een op de vier. Voor wie het speelveld al jaren volgt, is dat een opvallende verschuiving: de partijen die crypto lang op afstand hielden, zetten nu massaal een voet tussen de deur.
Kerncijfers
- Banken op het MiCA-register: van ~40 naar ~80 (26 juni tot 16 september)
- Aandeel banken in totaal aantal dienstverleners: bijna 23%
- Totaal aantal erkende cryptodienstverleners: van 243 naar 349
- Groei banken versus totale sector: +100% tegenover +44%
De cijfers komen uit een analyse van registergegevens van ESMA, de Europese toezichthouder voor de effectenmarkten. Op 26 juni vormden banken nog ongeveer een op de zes vermeldingen, medio september dus bijna een op de vier. Het aantal banken groeide met zo’n 100 procent, terwijl de hele groep dienstverleners met circa 44 procent toenam. Banken wonnen dus terrein, ook al bleven crypto-exchanges, custodians en andere niet-bancaire partijen in rap tempo instromen.
Niet-bancaire spelers blijven de meerderheid, maar verliezen terrein
Belangrijk om te benadrukken: crypto-firma’s zijn niet weggevallen. Hun aantal steeg van ongeveer 203 naar 269, maar hun aandeel zakte van grofweg 84 naar 77 procent, simpelweg omdat banken sneller instroomden. De dalende percentages weerspiegelen geen vertrek, maar een verschuiving in het tempo van toetreding.
| Categorie | 26 juni | 16 september |
|---|---|---|
| Banken | ~40 | ~80 |
| Niet-bancaire dienstverleners | ~203 | 269 |
| Totaal | 243 | 349 |
Duitsland trekt de kar, van Deutsche Bank tot dorpsbank
Veel van de nieuwe bancaire vermeldingen komen uit Duitsland. Naast commerciële kredietverstrekkers dook een reeks coöperatieve banken op uit de netwerken van Volksbank, Raiffeisenbank en VR Bank. Dat is veelzeggend: het gaat niet alleen om grote financiële concerns, maar ook om regionale banken die hun bestaande retailklanten nu gereguleerde cryptodiensten willen aanbieden via hun eigen structuren.
Het bekendste nieuws is Deutsche Bank. De bank kondigde plannen aan om crypto-bewaring te bieden aan institutionele en zakelijke klanten in Europa en verwacht in oktober MiCA-goedkeuring voor die dienst. In augustus telde Duitsland al 79 erkende cryptodienstverleners, tegenover 35 in Frankrijk en 29 in Nederland. Een plek op het register betekent overigens niet dat elke partij hetzelfde mag aanbieden, want MiCA behandelt bewaring, overdrachten, handelsplatformen en vermogensbeheer apart.
Waarom banken zo makkelijk binnenkomen
De snelheid heeft een duidelijke oorzaak in de regelgeving zelf. Crypto-native bedrijven moeten onder artikel 62 van MiCA een volledige vergunning als cryptodienstverlener aanvragen. Banken volgen een andere route: onder artikel 60 mag een EU-kredietinstelling cryptodiensten aanbieden na een melding aan de eigen toezichthouder, minstens 40 werkdagen voor de start. Die melding moet governance, interne controles, risicobeheer en de bescherming van klantvermogen beschrijven, maar het is geen complete vergunningsprocedure.
Banken beschikken bovendien al over complianceteams, klantverificatie, kapitaal en rapportagesystemen. Voor jonge cryptobedrijven zijn dat precies de kostenposten die zwaar drukken. Een rapport uit juli waarschuwde dat de doorlopende verplichtingen kleine aanbieders richting bankpartnerschappen, overnames of verkoop kunnen duwen. Over vergelijkbare regels die in Groot-Brittannië op stapel staan, zei Morgan Lewis-partner Steven Lightstone dat cryptobedrijven zouden worden “treated like any normal traditional financial institution”. Precies dat gelijke speelveld verklaart waarom banken nu instromen: het verschil tussen hen en gespecialiseerde cryptofirma’s wordt kleiner.
Wat dit betekent voor de sector
MiCA werkt met een paspoortsysteem, waarbij een erkende aanbieder na goedkeuring in één lidstaat klanten in de hele EU mag bedienen. Sinds het einde van de overgangsperiode op 1 juli geldt volledige handhaving en moesten partijen zonder vergunning covered diensten staken. Van de ruim 3.000 bedrijven die eerder via nationale registraties werkten, hadden er in mei pas 194 een MiCA-goedkeuring. Dat aantal groeide via 309 eind juli en 331 in augustus naar 349 op 16 september. De boodschap voor beginnende lezers is simpel: het gereguleerde EU-crypto wordt volwassen, en de gevestigde bankwereld ruikt zijn kans.
